تبیین وضعیت شاخص‌های حکمروایی مطلوب شهری در شهر تهران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد یادگار امام خمینی (ره) ، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرری، ایران.

3 دانشیار گروه راهبردی، دانشگاه علوم انتظامی امین، تهران، ایران.

4 استادیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

چکیده

مشکلات ناشی از رشد سریع شهرنشینی در کشور عدم امکان مدیریت جامعه شهری با ابزارها و شیوه‌های سنتی ، ضرورت تغییر در شیوه مدیریت شهرها را دو چندان کرده است. این تغییر با استفاده از رویکرد حکمروایی مطلوب شهری قابل تحقق است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی تحلیلی است. در این پژوهش به منظور گردآوری داده‌ها و اطلاعات از روش کتابخانه‌ای و میدانی استفاده شد. جامعه آماری پژوهش را شهروندان ساکن در شهر تهران و کارشناسان و متخصصین تشکیل می‌دهند. براساس آخرین سرشماری انجام گرفته در سال 1395 حجم جامعه آماری مربوط به شهروندان برابر با 8,679,936 نفر می‌باشد. حجم نمونه آماری برای شهروندان با استفاده از فرمول کوکران 384 نفر و برای متخصصین 60 نفر برآورد گردید. یافته‌های حاصل از این پژوهش حاکی از آن است مقدار میانگین بدست آمده برای وضعیت حکمروایی شهری به صورت کلی برابر با2/75، که بیانگر وضعیت نامطلوب حکمروایی شهری در کلانشهر تهران است. از بین مؤلفه‌های حکمروایی شهری مؤلفه اجماع محوری با میانگین 2/76 دارای بیشترین میانگین و مؤلفه مسئولیت‌پذیری با میانگین 2/71 دارای کمترین میانگین است. در ارتباط با حکمروایی شهری و شاخص‌های آن از دیدگاه کارشناسان مقدار میانگین کلی برابر با 2/23 و از دیدگاه مردم برابر با 2/22 است و با عنایت به سطح معناداری محاسبه شده که برابر با 0/974 از دیدگاه این دو گروه تفاوت معناداری وجود ندارد. از دیگر یافته‌های حاصل شده در این پژوهش از میان مؤلفه‌های تشکیل دهنده حکمروایی شهری، مؤلفه مشارکت با ضریب مسیر0/263 دارای بیشترین تأثیر بر پیاده سازی حکمروایی شهری و در رتبه اول قرار می‌گیرد. مؤلفه‌های کارایی واثربخشی، حاکمیت قانون و مسئولیت پذیری به ترتیب با ضریب مسیر0/182، 10/175 و 0/172 در رتبه‌های دوم الی چهارم، و مؤلفه پاسخگویی با ضریب مسیر 0/084 در پایین‌ترین سطح و در رتبه آخر(هشتم) قرار گرفته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Explaining the status of desirable urban governance indicators in Tehran

نویسندگان [English]

  • Gholamreza Soroushan 1
  • Parvaneh zivyar 2
  • Abdollah Hindiani 3
  • Ali Tavakolan 4
1 PhD student in Geography and Urban Planning, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Associate Professor, Department of Geography and Urban Planning, Imam Khomeini Memorial Branch, Islamic Azad University, Shahreri, Iran.
3 Associate Professor, Department of Strategy, Amin University of Law Enforcement Sciences. Tehran. Iran.
4 Assistant Professor, Department of Geography and Urban Planning, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Extended abstract
Introduction
Despite the special importance of the metropolis of Tehran as the capital of the country, inappropriate management and governance practices in this metropolis has always been criticized by researchers. Despite the evolution of the management and planning systems of the world's metropolitan areas, even in developing countries; In the absence of a participatory democratic system based on powerful governance, the metropolis of Tehran that is overwhelmed by multiple activists and actors, has become a strategic, large and populated city with intertwined and disruptive barriers such as unplanned creep of activities and constructions, destruction and threatening of natural resources and the environment in the metropolitan area and its suburb, which has a growing trend. Bases on these mentioned issues, the aim of this study is answering these questions that what is the status of desirable urban governance indicators in Tehran from the residents and experts’ perspectives? Which of the following components has the greatest impact on the optimal urban governance of the study area?
 
Research Methods
The purpose of the present research is practical and its method is descriptive-analytical.  Data and information of the study collected using the library and field methods. The first statistical population of the study consists of citizens living in Tehran and experts and specialists. According to the last census conducted in 2016, the statistical population of Tehran citizens is equal to 8,679,936 people. The size of statistical sample of citizens estimated to be 384 people and for specialists estimated to be 60 people, using Cochran's formula. In this study, both descriptive analysis and inferential analysis methods were used for Statistical analysis and SPSS software was used to analyze the data.
 
Discussions and findings
The findings of this study showed that all the average values obtained for all components of urban governances were less than the theoretical average of 3. Among the components, the component of responsibility with an average of 2.71 had lowest average and the consensus component with an average of 2.76 had the highest average. The obtained average of general variable of urban governance was equal to 2.754. This average is less than the theoretical average of the research (number 3) and the difference between them is negative 0.246. The obtained level of significance was less than 0.05, so difference is significant at the 95% confidence level. The total average value of urban governance indicators, from the experts' point of view is equal to 2.23 and from the people's point of view is equal to 2.22, and the calculated significance level is equal to 0.974, so there is no significant difference between the perspective of these two groups.
Based on other findings of this study, among the components of urban governance, the participation component with a path coefficient of 0.263 has the greatest impact on the implementation of urban governance and is first component of the ranking. The components of efficiency and effectiveness, the governance of rule and accountability with a path coefficient of 0.182, 0.175 and 0.172, respectively, are the second to fourth components of the ranking, and responsiveness with a path coefficient of 0.084 has the lowest level in the ranking list (eighth).
.
Conclusion
The findings of the study showed that the status of urban governance in the metropolis of Tehran is undesirable. The average value obtained was equal to 2.754, which is less than the average limit and indicates the undesirable urban governance in Tehran. According to the views of the two groups of urban management, the results show that the implementation of urban governance is facing serious challenges. Other results of this study show the views of citizens and experts on the status of urban governance and indicate that there is no significant difference between the views of experts and the people. Awareness of the importance of participation, accountability, efficiency and effectiveness, Law-abiding, transparency of information, justice, rule of law and central consensus indicators and consensus on this can be a turning point to start moving towards the implementation of urban governance. Achieving low scores for these indicators from the perspective of two statistical groups indicates the existence of serious weaknesses in these components of urban management of Tehran metropolis. The summary of the final results of this research is that the desirable urban governance implementation in Tehran and other cities of Iran requires a serious political determination and strong will at the highest levels of government and belief in such a management model. Unless this necessity and concern becomes an internal issue for all political and executive officials, the implementation of the model of urban governance is far from Realization.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Urban Governance
  • Participation
  • accountability
  • Tehran
  1. اکبری، غضنفر (1395) سرمایه اجتماعی و حکمرانی شهری، فصلنامه تحقیقات جغرافیایی، دوره4، شماره83، صص.45-12.
  2. آخوندی، عباس؛ برک­پور، ناصر؛ اسدی، ایرج؛ طاهرخانی، حبیب الله؛ بصیرت، میثم (1396) حاکمیت شهرمنطقه تهران: موانع و روندها، نشریه هنرهای زیبا، دوره4، شماره29، صص.16-5.
  3. باستین، علی؛ زیاری، کرامت اله؛ پوراحمد، احمد و حاتمی نژاد، حسین (1397) سنجش و ارزیابی اثرات حکمروایی خوب شهری بر زیست پذیری شهرها مطالعه موردی: شهر بوشهر، پژوهش و برنامه ریزی شهری، دوره 9، شماره ۳۴، صص.153-126.
  4. تاری، مهتا و رضایی، میثم (1398) سنجش و ارزیابی میزان حکمروایی خوب شهری در محله های شهر فردوسیه­ی شهرستان شهریار، فصلنامه پژوهش­های جغرافیای انسانی (پژوهش های جغرافیایی)، دوره51، شمار1،صص40-23.
  5. تقوایی، علی اکبر و تاجدار، رسول (۱۳۸۹) درآمدی بر رویکرد حکمروایی شهری با رویکردی تحلیلی، فصلنامه مدیریت شهری، دوره12، شماره ۳۳، صص ۵۸ -28.
  6. حبیبی، داوود و محبوبی، سحر (1398) تبیین رابطه حکمروایی خوب شهری و رضایتمندی شهروندان از عملکرد شهرداری (مطالعه موردی: شهر دوگنبدان)، مطالعات محیطی هفت حصار، دوره 8، شماره30، صص.58-47.
  7. حسینی، سیدهادی (1395) تحلیل شاخص­های حکمروایی خوب شهری مطالعه موردی: شهر تربت حیدریه، فصلنامه مطالعات شهری، دوره10، شماره20، صص. 53-42.
  8. ربانی، طاها؛ افتخاری، عبدالرضا؛ مشکینی، ابوالفضل و رفیعیان، مجتبی (1397) تحلیل موانع نهادی حکمروایی توسعه پایدار کلانشهر تهران، فصلنامه برنامه ریزی و آمایش فضا، دوره22، شماره1، صص.152-124.
  9. زیاری، کرامت اله؛ یداله نیا، هاجر و یداله نیا، حسین (1399) تحلیل عملکرد مدیریت شهری با تاکید بر شاخص­های حکمروایی خوب از منظر شهروندان (مورد مطالعه: شهر ساری)، فصلنامه پژوهش و برنامه ریزی شهری، دوره11، شماره14، صص.16-1.
  10. سلیمانی، علیرضا؛ آفتاب، احمد و صدق­کار، شبنم (1394) تحلیل و ارزیابی میزان تحقق پذیری حکمرانی خوب شهری در ارومیه، فصلنامه مدیریت شهری، دوره7، شماره21، صص.80-65.
  11. صرافی، مظفر و نجاتی، ناصر (1396) حکمروایی چندسطحی منطقه کلانشهری در راستای رویکرد نومنطقه­گرایی، فصلنامه هویت شهر، دوره11، شماره4، صص. 42-31.
  12. صیامی، قدر و وکیلی، جواد (1394) تبیین سناریوهای مشارکت­جویانه و دموکراتیک نهادی در ساختار نظام حکمروایی منطقه ای کلانشهر تهران، مجله راهبرد و مجلس، دوره23، شماره86، صص. 302-269.
  13. عسکریزاده اردستانی، سهیلا؛ ضرابی، اصغر و تقوایی، مسعود (1397) بررسی وضعیت شاخص­های حکمروایی شهری در شهر اراک، مجله جغرافیا و توسعه ناحیه­ای، شماره1، دوره3، صص. 335-310.
  14. علیزاده، هادی؛ نعمتی، مرتضی و رضایی جعفری، کامران (۱۳۹۶) تحلیلی بر معیارهای حکمرانی خوب شهری با استفاده از تحلیل سلسله مراتبی فازی، فصلنامه مطالعات و پژوهش های شهری و منطقه ای، شماره ۲۶، صص. 128-105.
  15. عیوضلو، داوود و رضویان، محمدتقی(1397) ارزیابی وضعیت مدیریت شهری کلانشهرها مبتنی بر شاخص های حکمروایی مطلوب شهری مورد مطالعه: کلان شهر تهران، فصلنامه جغرافیا و توسعه، دوره16، شماره52، صص. 192-175.
  16. کاظمیان، غلامرضا (1386) درآمدی بر الگوی حکمروایی شهری، جستارهای شهرسازی، دوره 6، شماره 19و20، صص. 25-3.
  17. محمدی ده چشمه، مصطفی و علیزاده، هادی (۱۳۹۳) سنجش شاخص های توسعه پایدار منطقه ای در استان آذربایجان غربی با بهره گیری از مدل تحلیل تشخیص و نشانگرهای فازی، دو فصلنامه اقتصاد و توسعه منطقه ای، دوره4، شماره ۷، صص. ۷۹-۵۱.
  18. مشکینی، ابوالفضل؛ پورموسوی، محسن و موذن، سعید (1393) ارزیابی الگوی مدیریت محله مبتنی بر شاخص های حکمروایی مطلوب شهری، مطالعه موردی: محله اوین، فصلنامه مطالعات شهری، دوره4، شماره6، صص 42-31.
  19. موحدی­نیا، مصطفی؛ خدابخشی، محمدرضا و محمدی­زاده، نسرین (1399) سنجش توزیع فضایی خدمات عمومی شهر کرمان با تاکید بر حکمروایی خوب شهری با استفاده از نرم افزار Geoda، فصلنامه جغرافیای اجتماعی شهر، دوره7، شماره11، صص. 255-233.
  20. نصیری، اسماعیل (1394) ارزیابی عملکرد مدیریت ناحیه محوری بر کارآمدی حکمروایی مطلوب شهری (مطالعه موردی: منطقه ۴ شهرداری تهران)، مجله پژوهش و برنامه ریزی شهری، دوره6، شماره ۲۱، صص. 1۹۶ - ۱۵۶.
  21. Akbari, Gh. (2016) Social Capital and Urban Governance, Geographical Researches, Vol.4, No.83, pp.45-12. [Persian].
  22. Akhundi, A; Berkupour, N; Asadi, I; Taherkhani, H; Basirat, M. (2017) The Sovereignty of Tehran: Regional Obstacles and Trends, Journal of Honar-Ha-Ye-Ziba: Memary VA Shahrsazi, Vol. 4, No. 29, pp.16-5. [Persian].
  23. Alizadeh, H; Nemati, M; Rezaei Jafari, K (2017) An Analysis of the Criteria of Good Urban Governance Using Fuzzy Hierarchical Analysis, Journal of Urban and Regional Studies and Research, Vol.1, No. 26, pp.128-105. [Persian].
  24. Askarizadeh Ardestani, S., Zarabi, A., Taghvaei, M. (2018) Examining the Status of Good Urban Governance Indicators in Arak City. Journal of Geography and Regional Development, Vol.17, No.1, pp.309-335. [Persian].
  25. Bastin, A., ziari, K., Pour Ahmad, A., Hatami nezhad, H. (2018) Assessment of the good urban governance impact on urban livability (Case study: Bushehr City), Vol.9, No.34, pp.1-18. [Persian].
  26. Biswas, R., Jana, A., Arya, K. & Ramamritham, K. (2019) A good-governance framework for urban management, Journal of Urban Management. Vol.12, No.4, pp. 45-78.
  27. Buizer, M., & Van Herzele, A. (2012) Combining deliberative governance theory and discourse analysis to understand the deliberative incompleteness of centrally formulated plans, Forest Policy and Economics, Vol. 16, No.3, pp.93-101.
  28. Eyvazlu, D., razavian, M. (2018) Metropolises Urban Management Assessment Based on Urban Good Governance Indexes; Case Study: Tehran Metropolis. Geography And Development Iranian Journal, Vol.16, No.52, pp. 175-192. [Persian].
  29. Klausen, C. (2013) Good urban leadership and community participation are essential materials for good urban governance. Habitat International, Vol.27, No.4, pp. 523-547.
  30. Marwell, N. P., Marantz, E. A. & Baldassarri, D. (2020) the microrelations of urban governance: Dynamics of patronage and partnership, American Journal of Sociology, Vol.125, No.6, pp. 1559-1601.
  31. Meijer, A. & Bolívar, M. P. R. (2016) Governing the smart city: a review of the literature on smart urban governance. International review of administrative sciences, Vol.82, No.2, pp. 392-408.
  32. Meshkini, A., Pourmousavi, M. & Moazen, S. (2014) Evaluation of neighborhood management model based on indicators of good urban governance, Case study: Evin neighborhood, Quarterly Journal of Urban Studies,Vol.4, No. 6, pp. 31-42. [Persian].
  33. Mohammadi Deh Cheshmeh, M. & Alizadeh, H. (2014) Assessment of Regional Sustainable Development Indicators in West Azerbaijan Province Using Fuzzy Diagnostics and Markers Analysis Model, Bi-Quarterly Journal of Regional Economics and Development, Vol. 4, No. 7, pp. 79-51. [Persian].
  34. Movahedinia, M., Khodabakhshi, M. R. & Mohammadi Zadeh, N. (2020) Measuring the spatial distribution of public services in Kerman with emphasis on good urban governance using Geoda software, Quarterly Journal of Social Geography of the city, Vol. 7, No. 11, pp. 233-255. [Persian].
  35. Nasiri, E. (2015) Evaluating the performance of the central district management on the efficiency of good urban governance (Case study: District 4 of Tehran Municipality), Journal of Urban Research and Planning, Volume 6, Number 21, pp. 156-196. [Persian].
  36. Habibi .D & Mahbobi, S. (2019) Explain the relationship between good urban governance and citizens' satisfaction with municipal performance (Study Sample: Dogonbadan City), Haft Hesar J Environ Stud, Vol. 8, No.30, pp. 47-58. [Persian].
  37. Hosseini, S. (2016) Analysis of Good Governance Indicators in Torbat Haydarieh: Emphasizing on the citizens and urban managers' viewpoints. Motaleate Shahri, Vol.5, No.20, pp. 43-52. [Persian].
  38. Kazemian, Gh. (2007) an Introduction to the Model of Urban Governance, Urban Planning Studies, Vol. 6, No. 19 and 20, pp. 3-25. [Persian].
  39. Relhan, G., Ionkova, K. & Huque, R. (2012). Good Urban Governance through ICT, Journal of the Urban & Regional Information Systems Association, Vol.25, No.1, pp.45-76.
  40. Sheng, Y. K. (2010) Good urban governance in Southeast Asia, Journal of Environment and Urbanization ASIA, Vol.1, No.2, pp. 131-147.
  41. Spaliviero, M., Boerboom, L., Gibert, M., Spaliviero, G. & Bajaj, M. (2019) The Spatial Development Framework to facilitate urban management in countries with weak planning systems, International Planning Studies, Vol.24, No.3, pp. 235-254.
  42. Virtudes, A. (2016) Good’governance principles in spatial planning at local scale, Procedia engineering, Vol.17, No.4, pp. 65-89.
  43. Yousaf, M., Ihsan, F. & Ellahi, A. (2016) Exploring the impact of good governance on citizens' trust in Pakistan, Government Information, Vol.33, No.1, pp. 200-209.
  44. Rabbani, T, Eftekhari A R, Meshkini A. & Rafiyan M.(2018) Analysis of future sustainable development governance institutional obstacles of Tehran metropolis. MJSP.Vol.22, No.1, pp.124-153. [Persian].
  45. Sarrafi, M. & nejati, N. (2017) multilevel governance of the metropolitan region: applying new regionalism approach (Case study: metropolitan region of Mashhad). Hoviatshahr, Vol.11, No.3, pp.27-39. [Persian].
  46. Siami, Gh & Vakili, J. (2015) Explaining participatory and democratic institutional scenarios in the structure of the regional governance system of Tehran metropolis, Journal of Strategy and Parliament, Vol. 23, No. 86, pp. 302-269. [ Persian].
  47. Soleimani, A., Aftab, A. & sedghkar, S. (2015) Analysis and Assessment the implementation of good urban governance in Urmia city. Urban Management Studies, Vol.7, No.21,pp.66-80. [Persian].
  48. Taghvaei, A.A. & Tajdar, R. (2010) Introduction to the approach to urban governance with an analytical approach, Quarterly Journal of Urban Management, Vol. 12, No. 33, pp. 28-58. [Persian].
  49. Tari, M. & Rezaei, M. (2019) Measurement and Evaluation of Urban Good Governance in Ferdowsieh Neighborhoods, City Shahriyar. Human Geography Research, Vol.51, No. 1, pp. 23-40. [Persian].
  50. Ziari, K., Yadollahnia, H. & yadollahnia, H. (2020) Urban Management Performance Analysis with Emphasis on Good Governance Indicators from the Citizen's Perspective (Case Study: Sari City), Vol.11, No.14, pp. 1-16. [Persian].