تحلیل عوامل و محرک های موثر بر شادابی خانوارهای روستایی شهرستان تربت‌حیدریه

نوع مقاله : مقاله مستخرج از رساله دکتری

نویسندگان

1 دانش آموخته دکتری جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

2 دانشیار جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

3 دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.

4 استاد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.

چکیده

از مفاهیم جدید مباحث امروزی توسعه پایدار روستایی شادابی و سرزندگی است. احساس شادی از ضروریترین خواستههای فطری و نیازهای روانی انسان به شمار میرود. سازمانها و نهادهای مرتبط با توسعه از شادابی به عنوان یکی از شاخصهای مهم توسعه پایدار روستایی یاد کرده‌اند. در سند چشم انداز 20 ساله جمهوری اسلامی نیز بر لزوم توجه به نیروی انسانی سالم و فراهم کردن زمینه های تعالی استعدادهای انسانی و پرورش انسانهای کارا، متعهد و با نشاط تاکید شده است. با این وجود از موارد مهم برای بررسی شادابی نواحی روستایی، شناسایی عوامل اثرگذار برآن می‌باشد. بر این اساس هدف تدوین این پژوهش بررسی محرک‌ های موثر بر شادابی ساکنین نواحی روستایی بوده است. تحقیق حاضر از نظر هدف کاربردی و روش انجام آن توصیفی- تحلیلی است. ابزارگردآوری داده‌ها، پرسشنامه و مصاحبه از نمونه‌ای منتخب مشتمل بر 210 خانوار از جامعه آماری خانوارهای روستایی شهرستان تربت ‌حیدریه(N= 23105) با استفاده از تخمین شخصی و به روش نمونه‌گیری سهمیه‌ای بوده است. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از آمار توصیفی و مدل معادلات ساختاری استفاده شده است. نتایج سنجش میزان شادابی‌خانوارهای روستایی با استفاده از پرسشنامه فوردایس باتوجه به کسب امتیاز 361 حاکی از آن است که شادابی خانوارها در سطح مطلوبی قرار داشته است. نتایج بدست آمده از مدل‌سازی معادلات ساختاری نشان داد که مدل استاندارد مرتبه دوم شادابی و سرزندگی خانوارها به ترتیب ضرایب مسیر متاثر از عامل اقتصادی با ضریب مسیر 0/41 دارای بیشترین بار عاملی می‌باشد. سپس به ترتیب عامل نهادی- مدیریتی با ضریب0/37، عامل اجتماعی با ضریب 0/28، عامل شخصی- روانشناختی با ضریب 0/28، عامل کالبدی با ضریب 0/27، عامل زیست محیطی با ضریب 0/21، عامل برخورداری با ضریب مسیر0/18 و نهایتا عامل جغرافیایی با ضریب 0/14 در مرتبه‌های بعدی قرار دارند. مقدار p کلیه پارامترهای لامدا در مدل فوق حکایت از تأیید کلیه روابط دارد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Analysis of factors and stimuli affecting the vitality of rural households in Torbat-e Heydarieh

نویسندگان [English]

  • khadije sadeghi 1
  • javad bazrafshan 2
  • ali hajinejad 3
  • majid yasouri 4
1 PhD student in Geography and Rural Planning, Sistan and Baluchestan University, Zahedan, Iran.
2 Associate Professor of Geography and Rural Planning, Sistan and Baluchestan University, Zahedan, Iran.
3 Associate Professor of Geography and Rural Planning, University of Guilan, Rasht, Iran.
4 Professor of Geography and Rural Planning, University of Guilan, Rasht, Iran.
چکیده [English]

Extended Abstract 
Introduction
The goal of rural development is to improve the quality of life and achieve a healthy life by meeting all the basic needs of rural society. One of the new topics that has attracted the attention of researchers in various sciences today is the level of Happiness of rural communities, which indicates the degree of prosperity of rural people. Due to the settlement of 44.7% of the world's population in rural areas and the existence of rural issues and problems such as population evacuation, rural living standards, attention to the Happiness and Happiness of rural areas is part of the goals of politicians in different countries. The happiness of the society, especially in rural communities, is one of the effective factors in economic, cultural, social and political development and reduces family disorders, increases the desire for education, employment and increases production. Therefore, given that freshness and Happiness are a function of various factors; Economic, social, institutional-managerial, environmental, psychological, physical and geographical. The existence of Happiness is considered as one of the criteria for the sustainability and development of societies. Therefore, in order to increase Happiness and thus achieve sustainable rural development due to the relationship between sustainable rural development and Happiness, it is necessary to identify the factors affecting the Happiness and Happiness of the study area.
 
Methodology
The results of the structural equation model of factors affecting the well-being of rural households in Torbat-e Heydarieh show that all economic, social, institutional-managerial, personal, psychological-psychological, physical, environmental and geographical factors are able to improve the well-being of rural households. To explain. However, the path coefficients affected by various factors showed that the economic factor with a path coefficient of 0.41 has the highest factor load. Then, respectively, the institutional-managerial factor with a coefficient of 0.37, the social factor with a coefficient of 0.28, the personal-psychological factor with a coefficient of 0.28, the physical factor with a coefficient of 0.27, the environmental factor with a coefficient of 0.21, the enjoyment factor with the path coefficient of 0.18 and finally the geographical factor with the coefficient of 0.14 are in the next ranks.
 
Results and Discussion
The results of one-sample t-test of factors affecting the Happiness of rural households in Torbat-e Heydarieh show that all economic, social, institutional-managerial, personal, psychological-psychological, physical, environmental and geographical factors are capable of Happiness. Explain rural households. However, the economic factor, with a numerical value of 4.128, has the greatest impact on Happiness. Institutional-managerial factor with a value of 3.966, social factor with a value of 3.965, enjoyment factor with a value of 3.925, personal-psychological factor with a value of 3.675, physical factor with a value of 3.503, environmental factor respectively with the value of 2.430 and finally the geographical factor with the numerical value of 2.404 are in the next ranks.
Conclusion
The results of the study of indicators affecting Happiness showed that among the economic indicators, two indicators of income and savings have a greater effect on the Happiness and Happiness of rural households. Among the social indicators, the level of health and the existence of social security have played the most important role in increasing Happiness. Among the institutional indicators, two indicators of institutional trust and institutional support and support had the greatest impact on Happiness and Happiness. Given that the level of household enjoyment is associated with increased well-being and well-being of households, and the provision of rural services and education, in addition to the mental aspect, can also affect the objective dimensions. The three indices of texture, rural passages and rural infrastructure related to the physical factor also had the greatest effects on the well-being of rural households, respectively. Considering that in geographical studies, environment and geographical factors are as factors that can affect human nature, soul and psyche, among the indicators of these two factors, landscape indicators, green space of the environment Village, rainfall pattern and climate in the villages of the region have also affected the Happiness of the people, which is an internal factor

کلیدواژه‌ها [English]

  • Happiness
  • Sustainable rural development
  • Torbat-e Heydarieh
  • Structural equation
  1. حاجی­نژاد، علی؛ پایدار، ابوذر و صادقی، خدیجه (1393). میزان موفقیت طرحهای هادی روستایی از دیدگاه مردم و مسئولان (مورد: شهرستان رشتخوار)، جغرافیا (فصلنامه علمی- پژوهشی و بین­المللی انجمن علمی اجغرافیایی ایران)، دوره 12، شماره 43، صص. 103-81.
  2. حیدری­ساربان، وکیل و یاری­حصار، ارسطو (1396). عوامل موثر در بهبود سرزندگی اجتماعی از دیدگاه روستاییان مطالعه موردی: شهرستان اردبیل، برنامه­ ریزی منطقه ­ای، دوره 7، شماره 25، صص. 53-41.
  3. زنگنه، مهدی؛ صفایی، محمدجواد و سمیعی، مریم (1398). کنکاشی بر رویکرد توانمند سازی جهت ساماندهی سکونتگاههای غیر رسمی (نمونه موردی: شهرتربت حیدریه)، جغرافیا (فصلنامه علمی -پژوهشی و بین ­المللی انجمن جغرافیایی ایران)، دوره 17، شماره 62، صص. 205-191.
  4. صادقی، خدیجه؛ بذرافشان، جواد؛ حاجی­نژاد، علی و یاسوری، مجید (1399). بررسی عوامل موثر بر شادابی و سرزندگی خانوارهای روستایی (مورد مطالعه: شهرستان فومن)، پژوهش­های روستایی تهران، دوره 11، شماره 2، صص. 269-250.
  5. محمدیان منصور، صاحبه؛ گل­خندان، داود؛ خوانساری، مجتبی و گل­خندان، ابوالقاسم (1394). تحلیل عوامل اجتماعی- اقتصادی موثر بر شادی ( یک تحلیل اقتصادسنجی با در نظر گرفتن محدودیت­های مذهبی)، برنامه­ریزی رفاه و توسعه اجتماعی، شماره 25، صص. 163-125.
  6. Mohammadian Mansour, S., Golkhandan, D., Khansari, M. & Golkhandan, A. (2015). Analysis of socio-economic factors affecting happiness (an econometric analysis considering religious constraints), Welfare and Social Development Planning, No. 25, pp. 125-163. [Persian].
  7. Zanganeh, M., Safaei, M. J. & Samiei, M. (2019). Exploration on empowerment approach to organizing informal settlements (Case study: Torbat-e Heydarieh), Geography (Iranian Journal of International Geographical Research), Vol. 17, No. 62, PP. 191-205. [Persian].
  8. Hajiinejad, A., Paiedar, A. & Sadeghi, Kh. (2014). The success rate of rural pilot projects from the perspective of people and officials (Case: Rashtkhar city), Geography (Quarterly Journal of the Iranian Geographical Scientific Association), Vol. 12, No. 43, PP. 81-103. [Persian].
  9. Berry, B. & Okulicz-Kozaryn, A. (2013). An Urban-Rural Happiness Gradient, Urban Geography, 2011, Vol 32, No. 6, PP. 871–883.
  10. Çağlayan-Akay, E. & Timur, B. (2017). Kadınların ve erkeklerin mutluluğunu etkileyen faktörlerin genelleştirilmiş sıralı logit modeli ile analizi. Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi, Vol. 6, No. 3, PP. 88-105.
  11. Combs, E. & Xia, Y. (2000). Increasing Older Populations and Rural Community Happiness: The Role of Housing, Housing and Society, Vol. 27, No. 1, PP. 43-54.
  12. Cook, CH. Bruin, M. Yust, B. Crull, S. Shelley, M. Laux, SH. Memken, J. Niemeyer, SH. & White, B.J. (2009). Evidence of a Housing Decision Chain in Rural Community Happiness, Rural Sociology, Vol. 74, No. 1, PP. 113–137.
  13. Cummins, R. A. (2005) Moving from the qualityof life concept to a theory. Journal of Intellectual Disability Research, Vol. 49, No. 10, pp. 699-705.
  14. Diener, ED. (2007). Subjective well-being & peace. J Social Issues, Vol. 63, PP. 421-440.
  15. Heidarisarban, V. & Yariyesar, A. (2017). Factors affecting the improvement of social Happiness from the perspective of the villagers Case study: Ardabil city, regional planning, Vol. 7, No. 25, PP. 41-53. [Persian].
  16. Hong-ngam, J., Ayuwat, D., Saranrittichai K. & Auraiampai, N. (2022). Factors affecting the level of happiness through economics status: evidences from elderly in the northeastern region of Thailand, International Journal of Business and Globalisation, Vol. 29, No. 1, PP. 116-134.
  17. Ml. (2011). rural community Happiness.the cases of fort benton, montana and watford city, north dakota.Official Graduation Semester May 2011, pp.2,4.
  18. Johnson, J. & Wood, A. M. (2017). Integrating Positive and Clinical Psychology: Viewing Human Functioning as Continua from Positive to Negative Can Benefit Clinical Assessment, Interventions and Understandings, Cognitive Therapy and Research, Vol. 41, No. 2, PP.  335-349.
  19. Karaaslan, K. C. (2021). Analysis of Factors Affecting Individuals' Sources of Happiness with Multinomial Logistic Model, Journal of Measurement and Evaluation in Education and Psychology, Vol. 12, No. 3, PP. 286-302.
  20. Kerstetter, D., Shen, X., Yi, X., Pan, B., Zhang, G., Li, R., Gao, J. & Li, G. (2022). Sources of Happiness: A Mixed Methods Phenomenological Study of Factors Affecting Residents’ Subjective Wellbeing in Shenzhen, China, Psychological Reports, Vol. 125, No. 1, PP. 167- 199.
  21. Kuliesis, G. & Pareigiene, L. (2014). Susisiekimo Infrastrukturos Vystymosi Tendencijos Lietuvos Regionuose, Management Theory and Studies for Rural Business and Infrastructure Development, Vol. 36, No. 2, PP. 348- 353.
  22. Kyung Jo, H. Kyoung Kim, H. & Jeong, J. (2020). Factors Affecting Happiness Among Rural Residents: A Cross Sectional Survey, Community Mental Health Journal, Vol. 56, PP. 915- 924.
  23. Medvedev, O. N. & Landhuis, C. E. (2018). Exploring constructs of well-being, happiness and quality of life. Peer Journal, Vol. 6, 4903.
  24. Miñarro, S., Reyes-García, V., Aswani, S., Selim, S., Barrington-Leigh, C. P., & Galbraith, E. D. (2021). Happy without money: Minimally monetized societies can exhibit high subjective well-being. PLOS ONE, Vol. 16, No. 1, PP. 1-15.
  25. Muthuri, R. N. D. K., Senkubuge, F., & Hongoro, C. (2020). Determinants of happiness among healthcare professionals between 2009 and 2019: a systematic review. Humanities and Social Sciences Communications, Vol. 7, No. 1, PP. 1-14.
  26. Nawijn, J., Marchand, M. A., Veenhoven, R. & Vingerhoets. J. (2010). Vacationers Happier, but Most not Happier After a Holiday, Applied Research in Quality of Life,Vol. 5, No. 1, PP. 35-47.
  27. P. C, Veldhuijzen Van Zanten. J. J, Ntoumanis. N, Metsios. G. S, Yu. G. & Duda. J. l. (2015). Measuring the positive psychological wellbeing of people with rheumatoid arthritis: a cross-sectional validation of the subjective Happiness scale, Vol. 17, No 312, PP. 1-7.
  28. Sadeghi, KH., Bazrafshan, J., Hajinejad, A. & Yasouri, M. (2016). A Study of Factors Affecting the Happiness and Happiness of Rural Households (Case Study: Fooman County), Tehran Rural Research, Vol. 11, No. 2, PP. 250- 269. [Persian].
  29. Veenhoven, R. (2018). Co-development of Happiness Research: Addition to ‘‘Fifty Years after the Social Indicator Movemen, Soc Indic Res, 135:1001- 1007.