جغرافیا (نشریۀ انجمن جغرافیایی ایران)

جغرافیا (نشریۀ انجمن جغرافیایی ایران)

تحلیل ژئومیلیتاری و ژئوتوریستی (مطالعه موردی: شهرستان کبودراهنگ)

نوع مقاله : مقاله مستخرج از پایان نامه

نویسندگان
مسلم سلطانی 1
اسکندر مرادی 2
نگین عالی 3
1 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیای سیاسی (مطالعات ایران)، گروه جغرافیا، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
2 استادیار گروه جغرافیای سیاسی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
3 استادیار گروه جغرافیای سیاسی دانشگاه پیام نور، تهران ، ایران.
10.22034/jiga.2026.2075158.1453
چکیده
تاثیرگذاری و تاثیرپذیری مردم از پدیده های جغرافیایی، شاید به منزله مهمترین خصیصه علم جغرافیا شناخته شود. از آنجا که جغرافیا اندیشه را تحت تاثیر قرار می‌دهد و در نهایت اندیشه، جغرافیای جدیدی را به وجود می‌آورد و مکان را متفاوت‌ترازگذشته می نمایدجغرافیدان سیاسی و بالاخص به طور ویژه‌تر ژئوپلیتسین لازم است که بدان شناخت حاصل نماید. هدف ازاین پژوهش تحلیل میزان تاثیرپذیری محیط و انسان از هم در خلق رفتارها و محیط های جدید جغرافیایی جهت ادامه زندگی و قدرت‌نمایی در عرصه روابط خارجی است. این پژوهش با رویکرد توصیفی- تحلیلی، با تکیه بر داده‌های کتابخانه‌ای و میدانی، با بهره گیری از روش‌های مخنلف ازجمله مدل‌های تصمبم گیری چندشاخصه(TOPSIS)،تحلیل‌ سلسله مراتبی(SWOT)،سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS) و روش میانگین هندسی(AHP فازی بوکلی)،باتشکیل مقایسات زوجی،محاسبه اوزان فازی و نرمال بدست آمده از پرسشنامه های توزیع شده بین جامعه آماری برابر با حجم نمونه(به تعداد۲۰نفرازتحصیلکردگان ومدیران منطقه ای)،به این نتیجه رسیدکه عوامل طبیعی مثل توپوگرافی با وزن۰/۲۳۶۳و کسب رتبه۱، زمین کافی برای گسترش فعالیت‌های مختلف چون نظامی یاگردشگری با وزن۰/۲۱۳۸ با رتبه۲و انسانی بسیاری چون موقعیت استراتژیکی و ژئوپلیتیکی منطقه با رتبه۴و رعایت فاصله از دالان­های هوایی با رتبه۵ از۱۰زیرمعیار مدنظر، در مکان‌یابی و معماری نقاط استراتژیک و سایت­های نظامی جهت آمادگی حکومت در برابر هجمه های دشمنان تاثیرگذار است که باید نقش همه آنها را در تجزیه و تحلیل­ ها و ظرفیت سنجی توسعه یا استقرار پایگاه­های نظامی جدید در نظر گرفت. در بحث ژئوتوریستی، برای توسعه پایدار گردشگری در منطقه علیصدر، اتخاذ راهبردهایی چون استفاده از پتانسیل‌های طبیعی محیط برای ارتقاء سطح زندگی مردمان منطقه و برپایی دائمی نمایشگاه های تولیدات و جشنواره های بومی منطقه جهت افزایش طول مدت اقامت گردشگران و جهانگردان داخلی و خارجی ضروری می‌نماید
کلیدواژه‌ها
جغرافیای سیاسی
سیاست جغرافیایی
سایت های نظامی و گردشگری
شهرستان کبودراهنگ
موضوعات

عنوان مقاله English

Analyzing the Geomilitary and Geotourism (Case Study: Kabudrahang County)

نویسندگان English

Moslem Soltani 1
Eskandar Moradi 2
Negin Aali 3
1 Master of Science in Political Geography (Iran Studies Orientation), Payam Noor University, Tehran, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Political Geography, .Payam Noor University,
3 Assistant Professor, Department of Political Geography, .Payam Noor University
چکیده English

Influence and Influenceability of people on geographical phenomena, may be known as the most important feature of geography.Because geography influences thought, and ultimately thought creates a new geography and makes the place different from before, political geographers, and especially geopolitics, need to know. The purpose of this study is to analyze the impact of the environment and human beings in creating new behaviors and geographical environments to continue living and showing power in the field of foreign relations.This research with a descriptive-analytical approach, based on library and field data, using various methods such as multi-criteria decision-making(TOPSIS), hierarchical analysis (SWOT), GIS, and Geometric Mean method (AHP- Fuzzy Buckley),by forming pairwise comparisons, calculating the fuzzy and normal weights obtained from the questionnaires distributed among the statistical population equal to the sample size (20 educated people and regional managers), concluded that natural factors such as topography by weight 0.2363 and gaining 1, sufficient land to expand various activities such as military or tourism with a weight of 0.2138 with a rank of 2 and many human beings such as strategic and geopolitical position of the region with rank 4 and distance from air corridors with a rank of 5 out of 10 The criterion in question is effective in locating and architecture of strategic points and military sites to prepare the government against the attacks of enemies, which should be considered the role of all of them in the analysis and capacity assessment of development or establishment of new military bases. In the geotourist discussion, for the sustainable development of tourism in Ali Sadr region, adopting strategies such as using the natural potentials of the environment to improve living standards of the people of the region and permanent exhibitions of local products and festivals Indoor and outdoor are necessary

کلیدواژه‌ها English

Political Geography
Geographical Policy (Geopolitic)
Military and Tourism sites
Kaboudarahang County

 

 

1)     آزادی، فاطمه و لطفی، حیدر (1394). بررسی پتانسیل های گردشگری با تأکید بر ژئوتوریسم در غار علیصدر همدان، اولین همایش ملی گردشگری، جغرافیا و محیط زیست پاک، دانشگاه بوعلی سینا، همدان.             https://civilica.com/doc/384917
2)     آستانی، سجاد، محمدی، علیرضا، شاه بابایی، رضا (1389). بررسی توریسم و گردشگری در بزرگترین و بی نظیرترین غار آبی جهان، علیصدر، همایش منطقه ای توریسم و توسعه.                                                 https://civilica.com/doc/124506
3)     آستانی، سجاد، پری پور، محمود، عزیزیان سروش، امید (1391). ارزیابی و امکان سنجی توانمندی های گردشگری منطقه حفاظت شده آلمابلاغ با استفاده از مدلSWOT ، ششمین همایش ملی و نمایشگاه تخصصی مهندسی محیط زیست، تهران، https://civilica.com/doc/170226
4)      اثنی عشری،نفیسه. (1383). بررسی عملکرد گرافیک در تبلیغات توریسم همدان، پایان نامه کارشناسی ارشد ارتباط تصویری، استاد راهنما: محمد خزایی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران.
5)      امری کاظمی، علیرضا (1388). اطلس توانمندی های ژئوپارک وژئوتوریسم ایران، سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی.
6)     ایلدرمی، علیرضا، میرسنجری، میرمهرداد (1390). بررسی پتانسیلهای محیط زیستی ژئوپارک غارعلیصدر در جهت توسعه پایدار اقتصادی، اجتماعی منطقه. مجله محیط زیست وتوسعه، سال2، شماره3https://www.magiran.com/paper/921606         
7)      پورطاهری، مهدی (1396). کاربرد روش های تصمیم گیری چندشاخصه در جغرافیا، انتشارات سمت، چاپ ششم.
https://samta.samt.ac.ir/content/13737
8)     پیشگاهی فرد، زهرا، نورعلی، حسن (1400). بررسی نظریه های مورد غفلت قرار گرفته در ادبیات ژئوپلیتیک ایران، پژوهش‌های جغرافیای انسانی، (4)53، 1374–1353          https://doi.org/10.22059/jhgr.2021.313698.1008203
9)      جوان، جعفر، سقایی، مهدی (1382). گردشگری روستایی و توسعه، مجموعه مقالات بررسی سیاست ها و برنامه توسعه جهانگردی درجمهوری اسلامی ایران، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران.
10)   چایانی، جمشید؛ نوری، مرتضی و حسنی، صادق. (1382). نگرشی به شهرستان کبودراهنگ، انتشارات کرشمه، چاپ اول، همدان.
https://elmnet.ir/doc/31323112-10221
11)   حافظ نیا، محمد، کاویانی راد، مراد. (1400). فلسفه جغرافیای سیاسی، انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی، چاپ سوم .
12)  حافظ نیا، محمدرضا (1401). اصول و مفاهیم ژئوپلیتیک، انتشارات پاپلی، چاپ چهارم .
https://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4668275
13)   خوش رفتار، رضا (1389). حفاظت مناطق کارست وغارها، نشر حق شناس، چاپ اول: رشت .
14)   رهنما، سیدحمید (1402). به وقت 16 و 4 : سایت راداری – پدافندی سوباشی در دوران دفاع مقدس، انتشارات سازمان عقیدتی سیاسی آجا، چاپ اول.
15)   شریفی، آرش، پورمند، علی (1389). هشت غار ایران-در کانون توجه دیرینه شناسان، برنامه ی تحقیقاتی مطالعات جامع دیرینه اقلیم ایران، سفر، سال نوزدهم، شماره 25.
16)  شمشادی، فرزانه (1395). تحلیل و ارزیابی عوامل و شاخص های مؤثر بر عدم توسعه شهری با استفاده از تحلیل swot (مطالعه موردی: شهر کبودراهنگ)، اولین همایش بین المللی اقتصاد شهری (با رویکرد اقتصاد مقاومتی، اقدام و عمل).    https://civilica.com/doc/510605/
17)   شیخ الاسلامی، علبرضا، مومنی، سمیرا (1392). توزیع فضایی و مکان یابی مراکز آموزشی (مقطع راهنمایی) شهر کبودرآهنگ با استفاده از مدلAHP  و تحلیل GIS ، فصلنامه جفرافیا و برنامه ریزی شهری چشم انداز زاگرس، سال پنجم، شماره  16.
18)   فرهنگ نامه طلایی کلید دانش (ج2). (1391). جمعی از نویسندگان ، نشرطلایی ، چاپ13 ، ت/
19)   قبادی، محمدحسین، محبی حسن آبادی، یزدان، عبدی لر، یاسین (1389). مقایسه غارهای علی صدر همدان و کتله خور زنجان از نظر نحوه تشکیل، بیست و نهمین گردهمایی علوم زمین، سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی ایران، تهران.
20)   قراگوزلو، غلامحسین (1373). هگمتانه تاهمدان، چاپ اول، انتشارات اقبال.
21)   قره نژاد، حسن (1386). مقدمه ای بر توسعه گردشگری و مهمان پذیری، دانشگاه آزاداسلامی واحدنجف آباد، اصفهان؛
22)  قنبری، سیروس، سروری، امید، کیانی، سجاد (1391). نقش گردشگری در توسعه اقتصادی، اجتماعی جزیره قشم با استفاده از مدل swot، اولین همایش ملی توسعه سواحل مَکُران و اقتدار دریایی ج.ا.ایران، بهمن 1391.  https://sid.ir/paper/845342/fa
23)  قنبری، ابوالفضل، حجازی، میراسداله، قنبری، محمد (1392). ارزیابی توانمندی زمین گردشگری مکان های ژئومورفولوژیکی موجود در روستای کندوان، فصلنامه مسکن و محیط روستا، پژوهشکده سوانح طبیعی، (141) 32.
https://jhre.ir/article-1-313-fa.html
24)   عباسچیان، ابوالفضل (1392). گزارش تحلیلی سیمای اقتصادی استان همدان در سالهای 1390 و 1391، معاونت اقتصادی اداره کل امور اقتصادی و دارایی استان همدان.
25)  علوی، سیدعلی، صباغیان، ناصر، پرهیزگار، اکبر، محمدهیودی، محمدرضا، حیدری، تقی (1390). تعیین موقعیت بهینه فضا - مکانی مراکز انتظامی شهر تهران با استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS)، مطالعه موردی: منطقه تهران پارس، فصلنامه دانش انتظامی، (2)13 https://www.sid.ir/paper/100534/fa
26)   کریمی سلطانی، پیمان (1398). غار علیصدر همدان، فصلنامه رشد آموزش جغرافیا، پیاپی 123.
27)   موحد،علی (1386). گردشگری شهری، انتشارات دانشگاه شهیدچمران، اهواز .
28)   محرابی، علیرضا (1386). ژئوپلیتیک و تحول اندیشه حکومت در ایران، نشر انتخاب، تهران، چاپ اول.
29)   مجتهدزاده، پیروز (1381). جغرافیای سیاسی و سیاست جغرافیایی، انتشارات سمت، تهران، چاپ اول.
30)  مریدسادات، پگاه، جوفار، محمدرضا (1403). ژئوپلیتیک گردشگری مناطق مرزی: مقایسه تطبیقی منطقه آزاد چابهار وDMCC ، دانشنامه علوم انسانی، جلد1، شماره1.                                          https://www.spjournal.ir/fa/paper.php?pid=3
31)  مولایی قلیچی, محمد؛ جعفری، پیام؛ رویین تن، سعید؛ معمار، داوود (۱۳۹۵). تعیین موقعیت بهینه فضایی مکانی مراکز نظامی با استفاده از منطق فازی (نمونه موردی: شهر همدان)، سومین کنگره بین المللی افق‌های جدید معماری و شهرسازی، تهران، دانشگاه تربیت مدرس
32)   میرحیدر، دره (1382). مبانی جغرافیای سیاسی، انتشارات سمت، تهران، چاپ دهم.
33)  نوری کلکناری، جابر (1398). معیارهای مکانگزینی پادگان های نظامی با در نظر گرفتن جنبه های پدافند غیرعامل، نشریه علمی پدافندغیرعامل، (1) 10، 44-31.                  https://journals.ihu.ac.ir/article_204505.html
34)   ویسی، هادی (1398). مفاهیم و نظریه های جغرافیای سیاسی، انتشارات سمت، تهران، چاپ دوم.   https://samta.samt.ac.ir/content/9439/
35)   Abbaschian, A. (2013). Analytical report of Hamedan Economic TV in 2012 and 2013, Economic Deputy of the General Department of Economic Affairs and Finance of Hamadan Province. [Persian]
36)   Alavi, S. Ali, Sabbaghian, N., Parhizgar, A., Mohammad Hei
37)   oudi, M. R., Heidari, T. (2011). Determining the optimal space-location of Tehran law enforcement centers using the Geographical Information System (GIS) Case study: Tehran Pars Region, Law Enforcement Quarterly, 13 (2). [Persian]. https://www.sid.ir/paper/100534/fa
38)   Amri Kazemi, A. (2010). Atlas of Geopark and Geotourism of Iran, Geological Survey and Mineral Exploration Organization [Persian]. https://lib.pnu.ac.ir/inventory/3/49306.htm
39)   Astani, S. Mohammadi, A., Shah-Babaei, R. (2010). Study of tourism in the largest and most unique blue cave in the world, Ali Sadr, Astani Regional Tourism and Development Conference [Persian] https://civilica.com/doc/124506
40)   Astani, S., Paripour, M., Azizian Soroush, O., (2012). Evaluation and feasibility of tourism capabilities of Almabolagh protected area using SWOT model, 6th National Conference and Specialized Exhibition of Environmental Engineering, Tehran. [Persian] https://civilica.com/doc/170226
41)   Asna Ashari, N., (2005). Investigating the performance of graphics in Hamedan tourism advertising, Master Thesis in video communication, Tarbiat Modares University, Tehran. [Persian] https://noandishaan.com/forums/topic/107251-
42)   Azadi, F. and Lotfi, H. (2016). Investigation of tourism potentials with emphasis on geotourism in Ali Sadr Cave of Hamadan, the first national conference on tourism, geography and clean environment, Bu Ali Sina University, Hamadan [Persian]. https://civilica.com/doc/384917
43)   Charles, H. 1985. Military Base Planning Using Geographic Information System Technology, Drinnan, Manager Advanced Projects, Federal System Operation, Synercom Technology, Inc. 10405 Corporate Drive, Sugar land, Texas
44)   Chayani, J., Nouri, M., Hassani, S., (2003). A Look at Kaboudrahang City, Kereshmeh Publications, First Edition, Hamedan. [Persian]. https://elmnet.ir/doc/31323112-10221
45)   Eilderemi, A., Mirsanjari, M.M. (2012). Study of the environmental potentials of Ali Sadr Cave Geopark for the sustainable economic and social development of the region, Journal of Environment and Development, 2(3). [Persian]. https://www.magiran.com/paper/921606
46)   Ford. D. & Williams. P. (1989). Karst geomorphology and hydrology, 349-350p of 578p.
47)   Golden Dictionary of Key Knowledge. 2.(3)A group of writers, Nashr-e-Talaei, 13th edition, Tehran [Persian]
48)   Ghobadi, M. H., Mohebbi Hassanabadi, Y., Abdi Lar, Y. (2010). Earth Sciences, Geological Survey of Iran, Iran. [Persian]
49)   Ghara-Nezhad, H, (2007). Introduction to the development of tourism and hospitality, Islamic Azad University, Najafabad Branch, Isfahan
50)   Ghanbari, S., Sarvari, O. & Kiani, S. (2012). The role of tourism in the economic and social development of Qeshm Island using the SWOT model, the first national conference on the development of Makoran beaches and the maritime authority of the Islamic Republic of Iran, February 2012. [Persian]. https://sid.ir/paper/845342/fa
51)   Ghanbari, A., Hejazi, M., Ghanbari, M. (2013). Evaluation of land tourism capability of geomorphological places in Kandovan village, Quarterly Journal of Housing and Rural Environment, Natural Disaster Research Institute, Volume 32, No. 141. [Persian]. https://jhre.ir/article-1-313-fa.html
52)   Hafeznia, M., Kaviani Rad, M. (2022). Philosophy of Political Geography, Publications of the Research Institute of Strategic Studies, Third Edition. [Persian]
53)   Hafez Nia, M. R. (2022). Principles and Concepts of Geopolitics, Papli Publications, Fourth Edition. [Persian]. https://opac.nlai.ir/opac-prod/bibliographic/4668275
54)   Javan, J., Saghaei, M. (2004). Rural tourism and development, collection of articles on tourism policies and development program in the Islamic Republic of Iran, Allameh Tabatabai University, Tehran. [Persian]. https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/
55)   Karimi Soltani, P. (2019). Ali Sadr Cave, Hamedan, Quarterly Journal of Geography Education, 123, Spring 2020. [Persian]. https://www.magiran.com/paper/
56)   Khosh-raftar, R. (2015). Protection of karst areas and caves, Haghshenas Publishing, First Edition: Rasht. [Persian]. https://daneshnegar.com/fa/
57)   Malkowsi (2002). Multi object decision support including sensitivity analysis. Encyclopedia of life support, EOLSS publishers.
58)   Mehrabi, A. (2017). Geopolitics and Evolution of Government Thought in Iran, Select Publishing, Tehran, First Edition. [Persian].  https://agahbookshop.com/
59)   Mir Haidar (Mohajerani), D. (2002). Fundamentals of Political Geography, Samat Publications, Tehran, 10th edition. [Persian]. https://samt.ac.ir/fa/book/
60)   Movahed, A. (2007). Urban Tourism. Shahid Chamran University Press, Ahvaz. [Persian]
61)   https://www.simayedanesh.ir/book
62)   Mojtahedzadeh, P. (2002). Geography and Geography, Samat Publications, Tehran, First Edition. [Persian]. https://samta.samt.ac.ir/product/13573
63)   Morid-e Sadat, P., Jofar, M. R. (2024). Geopolitics of Tourism Border Regions: Comparative Comparison of Chabahar Free Zone and DMCC, Humanities Antics, Volume 1, No. 1. [Persian] https://www.spjournal.ir/fa/paper.php?pid=3
64)   Molaei Ghelichi, M.; Jafari, P, Ruyintan, S, Memar, D. (2016). Determining the optimal spatial location of military centers using fuzzy logic (case study: Hamedan city), 3rd International Congress on New Horizons of Architecture and Urban Planning, Tehran, Tarbiat Modares University. [Persian]. https://www.civilica.com/paper-hiap03-hiap03-018.html
65)   Nouri Kalkenari, J. (2019). Criteria for locating military barracks considering the aspects of passive defense, Scientific Journal of Passive Defense, Year 10, Number 1, Spring 1398, pp. 31-44. [Persian]  https://journals.ihu.ac.ir/article_204505.html
66)   Portaheri, M. (2018). Application of multi-criteria decision-making methods in geography, Samat Publications, sixth edition. [Persian]. https://samta.samt.ac.ir/content/13737
67)   Pishgahi Fard, Z., Noor Ali, H. (20222). Investigation of neglected theories in Iranian geopolitical literature, Human Geography Research, Volume 53, Number 4, pp. 1374-1353. [Persian] https://doi.org/10.22059/jhgr.2021.313698.1008203
68)   Qaraguzlu, G, H. (1995). "Hegmataneh Ta Hamedan". First edition, Iqbal Publications. [Persian]
69)   Rahnama, S, H. (2023). At 16 and 4: Radar site - Subashi defense during the holy defense, AJA political ideological organization publications, first edition. [Persian]. https://book.icfi.ir/book/d775e9d1-7e76-4d60-b0cb-1ed5a4e31006/
70)   Sharifi, A., Pourmand, A. (2011). "Eight caves of Iran - in the center of attention of paleontologists", Research Program of Comprehensive Paleolid Studies of Iran Climate, Travel, Year 19, No. 25 [Persian]
71)   Shemshadi, F. (2016). Analysis and evaluation of factors and indicators affecting the lack of urban development using SWOT analysis (Case study: Kaboudrahang city), the first international conference on urban economics (with the approach of resistance economy, action and practice)https://civilica.com/doc/510605
72)   Shaykh ol-eslami, A., Momeni, S. (2013). Spatial distribution and location of educational centers (schools) in Kaboudarahang city using AHP model and GIS analysis, Geographic Quarterly and Urban Planning of Zagros Landscape, Fifth Year, No. 16. [Persian]
73)   Taylor, P.J. & Flint, C (2000); Political Geography: World Economy, Nation-State and Locality, Harlow and Newyork: Prentice Hall.
74)   Weisi, H. (2020). Concepts and theories of political geography. Samat Publications, Tehran, second edition. [Persian] https://samta.samt.ac.ir/content/9439/